Wij Fietsen.nl

De lol van het fietsen zit ‘m voor mij goed beschouwd in twee aspecten: de fysieke prestatie en de prikkeling van de zintuigen.

Wat dat laatste betreft valt het me altijd weer op hoezeer de neus daarbij een rol speelt. Natuurlijk, de ogen zijn onverslaanbaar, maar de binnensijpelende geuren zorgen elke keer voor een verrassing. Zelfs als je in de stad fietst, kom je langs een aaneenschakeling van geuren, soms afkomstig van bedrijven, soms uit de keuken van een gezin of een restaurant. Soms aangenaam, soms ronduit smerig, maar altijd onderdeel van het fietsgevoel.

Vandaag geen restaurantgeuren. Maar des te meer vers fruit (frambozen, andere bosvruchten), hars van de dennebomen en – minstens zo doordringend – het verbrande rubber van de zich naar beneden remmende auto’s en fietsers. De geuren komen in golvende flarden, precies zoals het altijd zo mooi in stripboeken staat getekend. Je vangt het op, probeert te herkennen wat het is en weg is het al weer. Om plaats te maken voor de volgende flard.

De geuren slepen me naar boven, ook vandaag. En helpen me daarmee dat andere aspect van mijn fietsplezier te bereiken: een prestatie die zonder hulp van derden, geheel op eigen kracht, wordt binnengesleept.

Onbegrijpelijk dat het publiek daar zo apathisch onder blijft.

Veel fietsers hebben een sterke band met hun materiaal. Alles altijd tiptop in orde, gepoetst en wel. Pronken met de laatste snufjes, kleding volgens de laatste mode. En veel te snel de oude fiets afdanken voor een nieuw modelletje. Wat dat betreft ben ik atypisch. Misschien is het wel psychologisch: hoe ouder het materiaal, des te meer mogelijkheden om na afloop van een fietstocht te kunnen zeggen dat het niet aan mij, maar aan mijn fiets lag.

Onzin natuurlijk. Maar het gevolg is wel dat ik nu op een ruim 10 jaar oude Roadley naar boven krabbel. Oorspronkelijk voorzien van een prachtige Shimano Ultegra-groep, maar nadat mijn dérailleur een keer tijdens een Ardennenbeklimming was afgebroken, is het een wonderlijk allegaartje van verschillende groepen en zelfs verschillende merken geworden. Wie heeft er nu Shimano- en Campagnolo-onderdelen op één fiets? Ik. En verder helemaal niemand vermoedelijk. De lak op het frame is aan alle kanten afgebladderd en de toebehoren (bidons, zadeltasje, pomp) lijken voor elke fiets bedoeld behalve deze.

Eigenlijk vind ik dat wel cool allemaal, maar soms, heel even, irriteert het ook wel. Bijvoorbeeld als de een na de ander je dankzij een triple voorblad voorbijpeddelt rond kilometer 8 van de Mont Ventoux. Ja, het is zwaar op dit stuk. En ja, ik krijg de pedalen maar moeizaam rond. Geregeld valt de gemiddelde snelheid onder de 8 kilometer per uur. Het gemiddelde dat er een paar kilometer terug nog zo mooi uitzag, gaat snel aan gort.

Een groot deel van het jaar is de Ventoux voor verkeer afgesloten. Vandaag niet.

Op diverse plekken tijdens de beklimming staan borden die het verkeer informeren over de staat van de route. Vanaf welk punt is de weg op slot? Helemaal in de winter zijn delen van de straat simpelweg skipistes. Vandaag kan ik me daar weinig bij voorstellen. De temperatuur loopt op tot boven de 35 graden en het feestje dat miljoenen insecten om die reden aan het bouwen zijn, willen ze dolgraag samen met me vieren. Het genot is niet wederzijds, laat me met rust!

Col Ouvert, óók voor vliegen.

Lou Reed zong het al: “it’s all downhill after the first kiss“. Het lied waar die zin uit komt (Modern Dance) zit bij elke beklimming in mijn hoofd. Niet vanwege de context van Reed trouwens. Hij vraagt zich af wanneer je geliefde je kwelgeest wordt, maar voor mij is de first kiss vooral het resultaat van noeste arbeid en all downhill (de afdaling) de beloning die daar dan tegenover staat. Je werkt je uit de naad om boven te komen en als dat lukt heb je recht op een heerlijke afdaling. Laat de dichter het maar niet horen.

Zo’n met de hand bediende Nexus One is natuurlijk aardig in de beklimming, maar ik vermoed dat ik tijdens de afdaling beide handen aan het stuur zal willen houden. Vandaar dat ik met het nodige duct tape op de voorvork een cameraatje heb bevestigd. Die moet me ook achteraf het afdalingsgenot gaan opleveren waar ik zo naar uitkijk. After the first kiss, that is.

Na 5 kilometer, bijna een kwart van de klim zit er op, nog geen centje pijn. Mijn ademhaling gaat wel een tempo’tje omhoog, maar dat mag geen naam hebben. De zon begint goed te branden maar van de beroemde Ventouxwind is nog niets te merken.

Alle tijd voor mijmeringen. Fietstochten van vroeger, fietstochten die zeker ooit nog eens gemaakt moeten worden. De Dolomieten, nooit geweest, de Pyreneeën, ik ken ze van haver tot gort. Ik denk aan de beklimming van de Tournalet, van welke kant je hem ook benadert, hij is hoe dan ook een stuk langer dan wat me vandaag te wachten staat. En die heb ik toch ook gehaald? Ja, ik was toen 25 jaar jonger dan nu, maar dat zal toch niet… De gedachten schuiven door naar de Soulor, de Aubisque. Och, wat had ik problemen bij de beklimming van die Aubisque. Niet van de oostkant, dat ging prima. Maar van de andere kant, ter hoogte van Les Eaux Bonnes, duizend doden gestorven. Zie je wel dat leeftijd niks betekent… Problemen zijn van alle leeftijden, successen dus ook. Toch?

Ik peddel door. En bedenk dat ik ondanks Les Eaux Bonnes die col toch maar mooi gehaald heb.  Sterker nog, ik ben toen doorgefietst en heb als toetje ook nog eens de Hautacam gedaan. Ik herinner me ineens de foto die na afloop van die klim van me is gemaakt, ik grinnik hardop. Man, wat een afgetrokken bekkie had ik toen. Ik leek wel 25 jaar ouder, haha.

En tijdens dit soort mijmeringen komt altijd weer die vage droom bovendrijven: op twee wielen naar de noordkaap. En elke keer maak ik weer wilde schattingen van de tijd die je daarvoor nodig zou hebben. Drie maanden? Misschien, als ik het heel grondig voorbereid, kan het wel in een paar weken minder. Aan de andere kant, heb ik ooit iets vakantie-achtigs grondig voorbereid? Nou ja, het zal wel een droom blijven. Wie vindt uberhaupt de tijd om zo iets te doen?

De schattingen in maanden en weken gaan vanzelf over op uren en minuten. En van Noordkaap naar Mont Ventoux, waar de zon steeds hoger staat maar desondanks nog geen echte problemen geeft. Twintig minuten op de fiets, wat zou dat betekenen als ik vandaag eens gewoon in dit tempo doorga? Haha, ja, dat zou wat zijn. Iban Mayo, eat your heart out!

Stop, get real. In de boekjes stond toch al dat die eerste vijf kilometers niks voorstelden? Nou dan. Ik kijk om me heen, passeer nog een collega. Ik besluit: het mag nu wel beginnen.

Daar boven ligt-ie, de kale berg.

De eerste kilometers gaan op het gemakje. Relatief lage stijgingspercentages (het is meer vals plat dan echt klimmen hier) zorgen ervoor dat ik rustig achter een Zwitserse vader met zijn zoon aan kan peddelen. Tussen de 15 en 20 kilometer per uur, beetje voorsprong opbouwen voor een acceptabel gemiddelde aan de top.

Het is 11 uur ‘s morgens en aan de andere kant van de weg vliegt de ene na de andere fietser naar beneden. Ze hebben zo’n snelheid, dat de hellingsgraad binnenkort wel fors omhoog zal gaan. Slik.

Wat moeten die bewoners hier trouwens wel niet doorstaan? Ik ken de ervaring van een Mergellander, die gedurende de hele zomer horden wielrenners en motoren moet trotseren, maar dit is nog een graadje erger. Partageons la route, staat ook hier op de borden langs de weg. Maar hoe vaak zullen de omwonenden hier een uit de bocht gevlogen of tegen een auto geplette afdaler van het asfalt moeten schrapen? Slik, slik.

Bédoin. De bidons zitten vol, in de rugzakjes een breed assortiment aan mueslirepen en aan het stuur een paar reserve-zweetbanden. De kilometerteller kan op nul, het echte werk gaat beginnen. Nog 21 kilometer te gaan.

Een echt doel is er niet, ik heb werkelijk geen idee hoe snel ik deze kale berg op kan fietsen. Iban Mayo heeft met iets minder dan 56minuten de recordtijd in handen, stel dat hij gemiddeld 3 keer zo snel fietst als ik, dan moet het in 2 uur en drie kwartier kunnen.

Dat zou dan langzamer zijn dan de gemiddelde toerfietser, want volgens experts bedraagt de gemiddelde klimtijd 2 uur en 25 minuten. Hoe deze experts dat berekend hebben, zou ik niet weten, maar het is in elk geval een richttijd. Even becijferen…, dat betekent een gemiddelde van iets meer dan 8 kilometer per uur. Hmm, dat moet toch beter kunnen?

Al die cijfers, het begint te duizelen. Gewoon vertrekken dan maar. Het is jaren geleden dat ik met mijn fiets in het hooggebergte was, maar dát ik boven kom, daar twijfel ik niet aan.

Madeleine, Tourmalet, Galibier, Aubisque en de rest: alle grote Alpen- en Pyreneeëncols had ik al wel eens (of vaker) op- en af gefietst. Maar die ene daar tussenin was er nooit van gekomen. Daar moest dus verandering in komen. Want iedereen die een beetje van fietsen houdt, kan het zich natuurlijk niet permitteren om geen antwoord te hebben op de vraag “Hoe vind jij de Ventoux?”

Vandaar dat ik vorige maand mijn vakantie naar Barcelona met twee dagen vervroegde om onderweg even een afslagje te kunnen nemen ter hoogte van Carpentras. De komende 15 dagen doe ik op deze plek verslag van de beklimming. Daarbij zal ik gebruik maken van de korte filmpjes die ik al fietsend maakte met m’n Nexus One. Niet omdat de kwaliteit ervan zo tot de verbeelding spreekt (want de gammele cameravoering, het belabberde geluid en de constante focus op mijn kin zorgen daar niet bepaald voor), maar wel omdat de filmpjes een indruk geven van de verwachtingen, wanhoop, opluchting en trots van iemand die voor het eerst de kale berg opfietst.

Mont Ventoux weergeven op een grotere kaart

Maar voordat het zo ver is, eerst maar eens de aanloop van de beklimming goed doorkomen. Onbezorgd en vol verwachtingen fiets ik door de wijnvelden tussen Carpentras, waar mijn hotel staat, en het 18 kilometer verderop liggende Bédoin. Het zicht op de kale berg is er wel, maar nog erg vaag. De weg is relatief rustig, de auto’s zijn nog in de meerderheid. Het Département Vaucluse, waar deze streek onder valt, heeft wel al uitgebreid gestrooid met borden die enige sympathie tussen wielrenners en automobilisten moeten opwekken. “Partageons la route“, staat er, met een tekening van een auto en een fiets er bij. Laten we de weg delen. Blijkbaar was het nodig.

Vandaag staat weliswaar een tocht van iets meer dan 80 kilometer op het programma, waar het écht om gaat is een stukje van niet meer dan 21 kilometer. Ik volg de D974, aangelegd aan het einde van de negentiende eeuw om het weerstation dat op de top van de berg werd gebouwd, goed te kunnen bereiken. Het weerstation staat er nog steeds. Maar anno 2010 lijkt de weg slechts bedoeld voor wielrenners en een enkele toeleverancier voor auberge op vijf kilometer onder de top.

De belangrijkste statistieken:

• Hoogte Bédoin: 295 meter
• Hoogte Mont Ventoux: 1909 meter
• Lengte: 21,5 kilometer
• Gemiddelde stijging: 7,5%
• Zwaarste stijging: laatste kilometer, 11%

Op zoek naar wind? Dan is dit rondje Markermeer precies wat je zoekt. 150 kilometer met wind op kop, wind van links, wind van rechts, wind in de rug en alles wat daar tussenin zit. Veel Hollandser kun je het vermoedelijk niet krijgen…
(Helaas was even voorbij Hoorn de batterij van mijn telefoon op, zodat je het laatste stuk zelf moet invullen, maar dat zal niet het grootste probleem zijn…)

Rondje Markermeer weergeven op een grotere kaart

Er zijn een paar van die rondjes die je graag fietst. Een van mijn favorieten is om vanuit Utrecht, de Utrechtse heuvelrug over te gaan.

rondje utrechtse heuvelrug at EveryTrail

De grote stad ontsnap ik via de Koningsweg, om dan snel iets voor Bunnik het spoor over te schieten en door het boerenland te fietsen. Net voor Werkhoven linksaf. Een lange laan met grote, oude bomen brengt je bij de N229. Snel die weg over, rechts-links en je rijdt langs prachtige kasteeltjes, tot aan Langbroek. Weer een grote weg over en het eerste weggetje links (staat niet op het kaartje want de route was toen afgesloten). Een wit bruggetje brengt je op een stukje keien, waar je 100 meter kan genieten van trillingen in je hele lichaam. Hier merk je het als je de eerste 20 kilometer te hard van start bent gegaan. De weg brengt je uiteindelijk bij de N225, bij Doorn, en ja, bij de echte Heuvelrug.

De Maarnseberg is altijd een leuk klimmetje en bekend onder fietsers uit de buurt. Door even een minder scherpe stijging, kan je jezelf nog wel eens overschatten en de man met de hamer tegenkomen als het stuk na de bocht toch iets langer blijkt te zijn dan je had gedacht. Maar naar beneden is dolle pret: dan heb je een paar honderd meter waar je volle snelheid door de bossen schiet. Maar pas op, waar veel fietsers doorschieten naar Maarsbergen, ga ik na de lichte bocht in de ankers en sla linksaf de Maarnse Grindweg op, die je – als je de N227 over bent – naar de Bergweg leidt.

De Bergweg. Een echte berg is het niet, maar wel een leuk klimmetje langs een zandafgraving. Naar beneden is wat lastiger. Net boven op zit een klein fietspad naar rechts, leuks als je op een dinsdagavond daar fietst, maar in het weekend kan het druk zijn op het kleine paadje. Eenmaal beneden kan je onder de snelweg door, langs Austerlitz, tot aan de grote weg. Vervolgens heb je nog een vijftiental lekkere kilometers terug naar Utrecht. Het gaat iets naar beneden dus hier kan je, zelfs als de ‘bergen’ je hebben gesloopt, toch nog even lekker knallen tot aan Zeist.

Voor Bunnik neem je de weg naar rechts (Je hebt dan wel het plaatsnaambordje al gehad, die trouwens verscholen ligt, dus goed kijken voor die bordjessprinters ). Je fiets dan nog even lekker door de bossen van Amelisweerd en langs het pannenkoekenhuis kom je na een 50 kilometer weer bij de Koningsweg uit.